Geleceğimize Değer: Sürdürülebilir ve Yaşanabilir Dünya
Karbon Yönetimi
Ziraat Bankası, iklim değişikliğinin çevresel, ekonomik ve finansal etkilerini bütüncül bir bakış açısıyla ele almakta; faaliyetlerinden kaynaklanan sera gazı emisyonlarının izlenmesi, azaltılması ve yönetilmesini sürdürülebilirlik stratejisinin temel unsurlarından biri olarak konumlandırmaktadır. Banka, kendi operasyonlarından kaynaklanan doğrudan ve dolaylı emisyonların yanı sıra kredi portföyü kaynaklı dolaylı emisyonları da kapsayan bir karbon yönetimi yaklaşımı benimsemektedir. Bu doğrultuda Banka, Genel Müdürlük ve şube operasyonları başta olmak üzere tüm iş süreçlerinde karbon ayak izinin yönetilmesine yönelik bütüncül bir yaklaşım benimsemektedir.
Ziraat Bankası
Karbon Sıfır Yolculuğu
- Enerji verimliliğinin artırılması
- Yenilenebilir enerji kullanımının yaygınlaştırılması
- Sürdürülebilir finansman ürünleri tasarımı
- Çevre dostu uygulamalar konusunda çalışanlara yönelik eğitim
- Karbon ayak izini azaltan teknolojilere yatırım
Sera Gazı Emisyonları
Ziraat Bankası’nın sera gazı emisyonları, uluslararası kabul görmüş GHG Protokol Standardı esas alınarak hesaplanmakta; hesaplamalarda Hükümetlerarası İklim Değişikliği Paneli (IPCC) ve DEFRA referansları ile IPCC 6. Değerlendirme Raporu’nda yer alan Küresel Isınma Potansiyeli (GWP) katsayıları kullanılmaktadır.
Emisyon hesaplamalarının doğruluğunu ve kapsamını artırmak amacıyla, TSE onaylı güncel metodolojiler ve en güncel emisyon faktörleri esas alınmaktadır. Sera gazı emisyon verileri ISO 14064-3 Standardına uyumlu olarak bağımsız üçüncü taraf doğrulamasına tabi tutulmaktadır.
2025 yılı itibarıyla Banka’nın konum bazlı toplam sera gazı emisyon envanteri 62.079,5 tCO2e olarak hesaplanmıştır. Emisyon yönetimi kapsamında Kapsam 1, Kapsam 2 ve sınırlı Kapsam 3 emisyonları izlenmektedir. 2025 yılında Kapsam 2 emisyonlarının toplam emisyonlar içindeki payı %42,51 seviyesinde gerçekleşmiş; yenilenebilir enerji sertifikaları aracılığıyla piyasa bazlı Kapsam 2 emisyonları dengelenmiştir.
Kapsam genişletme çalışmaları doğrultusunda, Ziraat Bankası’nın toplam iklim etkisinin en büyük bileşenini Kapsam 3- Kategori 15 (finanse edilen emisyonlar) oluşturmaktadır. Bu kapsamda Banka, kredi portföyünde yer alan müşterilerin faaliyetlerinden kaynaklanan emisyonları PCAF (Partnership for Carbon Accounting Financials) metodolojisi esas alınarak hesaplamaktadır. 2025 yılı itibarıyla Kapsam 3 Kategori 15 emisyon hesaplamaları yalnızca karbon yoğun sektörlerle sınırlı kalmaksızın, Banka’nın tüm kredi portföyünü kapsayacak şekilde gerçekleştirilmiştir. Ayrıca portföyde anlamlı ağırlığa sahip ve emisyon yoğunluğu yüksek sektörler için analiz ve modelleme çalışmaları sürdürülmekte; ulusal ve uluslararası düzenlemeler ile sektör uygulamaları yakından takip edilerek kapsamın ilerleyen dönemlerde daha da genişletilmesi hedeflenmektedir.
Ziraat Bankası, enerji kaynaklı dolaylı sera gazı emisyonlarını azaltmaya yönelik olarak yenilenebilir enerji kullanımını artırmayı hedeflemektedir. Bu kapsamda Banka, geçmiş yıllarda olduğu gibi 2025 yılında da yenilenebilir enerji sertifikaları aracılığıyla enerji tüketiminden kaynaklanan emisyonlarını dengelemeye devam etmiştir. Yenilenebilir enerji sertifikaları sayesinde piyasa bazlı Kapsam 2 emisyonları sıfırlanmıştır.
Enerji dolaylı sera gazı emisyonlarının izlenmesi kapsamında satın alınan elektrik tüketimi ve buna bağlı emisyonlar düzenli olarak takip edilmekte; yıllar itibarıyla enerji tüketimi ve emisyon değişimleri analiz edilmektedir.
Emisyon Azaltımı
Sera gazı emisyon envanterinin izlenmesi ve yoğunluk analizleri aracılığıyla Ziraat Bankası, karbon yönetimi performansını sürekli iyileştirmeyi ve düşük karbonlu ekonomiye geçiş sürecine katkı sunmayı amaçlamaktadır.
Emisyon Azaltım Projeleri
Ziraat Bankası, operasyonel emisyonlarını azaltmaya yönelik somut yatırımlar ve uygulamalar hayata geçirmektedir. Bu kapsamda:
- Kayseri’de hayata geçirilen üç adet GES, 2025 yılı Mart ayı itibarıyla devreye alınarak enerji üretimine başlamıştır.
- Bu tesislerde, devreye alındıkları tarihten 2025 yıl sonuna kadar Banka birimlerinin toplam elektrik ihtiyacının yaklaşık %93’ü yenilenebilir kaynaklardan karşılanmıştır.
Ziraat Bankası 2025 yılında devreye alınan Ziraat GES projesi kapsamında üretilen elektriği I-REC ile sertifikalandırmıştır. Buna ek olarak 2025 yılında YEK-G sertifikası temin ederek Kapsam 2 emisyonlarını piyasa bazlı olarak %100 oranında azaltmıştır. Bu uygulama, Banka'nın dolaylı enerji tüketimi kaynaklı emisyonlarının yönetiminde önemli bir adım teşkil etmektedir.
Banka'nın Kapsam 2 emisyonlarının yönetimi kapsamında, 2024 yılında YEK-G Sertifikası kullanımı ile toplam emisyonların %43,38'ini oluşturan Kapsam 2 emisyonları dengelenmiş ve piyasa bazlı Kapsam 2 emisyonları sıfıra indirilmiştir. 2025 yılında ise yenilenebilir enerji sertifikaları aracılığıyla Kapsam 2 emisyonlarının dengelenmesine yönelik çalışmalar sürdürülmüştür. Bu çerçevede, toplam emisyonların %42,51'ini oluşturan Kapsam 2 emisyonları tamamen dengelenmiş ve piyasa bazlı Kapsam 2 emisyonları sıfıra indirilmiştir.
Banka ayrıca, döngüsel ekonomi yaklaşımı doğrultusunda mikro atıkların geri dönüştürülmesine yönelik uygulamalarla karbon emisyonu azaltma çalışmaları yürütmektedir. Konuya ilişkin detaylı bilgilere raporun 2025 Yılı Gelişmeleri bölümünden ulaşılabilmektedir.
Kapsam 2 Emisyonları ve Net Faiz Geliri Yoğunlukları
Aşağıdaki tabloda 2023,2024 ve 2025 yıllarına ait Kapsam 1, 2 ve 3 emisyonları ile net faiz geliri yoğunlukları gösterilmektedir. 2025 yılında sera gazı emisyonlarının Ziraat Bankası net faiz gelirine göre yoğunluğu 0,000000257'dir.
Banka'nın 2025 yılı sera gazı envanteri 83.923,54 tCO2e olarak gerçekleşmiştir. 2025 yılında Kapsam 1-2-3 emisyonlarının kapsamı genişletilmiş olmasına rağmen, emisyon hesaplama metodolojisinde yapılan iyileştirmeler ile Kapsam 2 emisyonlarında YEK-G ve I-REC kullanımı sayesinde, 2025 yılı sera gazı envanteri bir önceki yıla kıyasla %10,81 oranında azalmıştır.